ivo blom

IVO BLOM is universitair docent vergelijkende kunst en mediastudies aan de Vrije Universiteit, Amsterdam. De titel van zijn dissertatie was Jean Desmet and the Early Dutch Film Trade (2003). Zijn onderzoek richt zich sindsdien op de intermediale relaties tussen film en andere kunstdisciplines, zoals in de films van Luchino Visconti, en de vroege verbeelding van de antieke oudheid in de film.

ivo blom

Welk schilderij van Alma-Tadema is je absolute favoriet en waarom?

Helaas missen een paar van mijn favorieten in de tentoonstelling zoals Spring (te kwetsbaar), The Convalescent of A Juggler, maar ik ben wel heel blij dat A Roman Lover of Art (Yale) er is, omdat het zo'n sleutelstuk is geweest voor mijn onderzoek naar dieptewerking en het gebruik van props in zowel het werk van Alma-Tadema als bij de makers van vroege spektakelfilms. 

Wat is je favoriete door Alma-Tadema geïnspireerde film?

Vanwege het bovenstaande is Quo vadis? (1913) van Enrico Guazzoni de favoriete film, die zoals je in mijn artikel voor het boek kan lezen, heel goed zowel Tadema's intensieve gebruik van bepaalde antieke meubelstukken als de cartibulum weerspiegelt maar ook hetzelfde soort spel met dieptewerking bevat. Dat laatste zie je goed als gordijnen worden geopend en achterliggende ruimtes zichtbaar worden waar net als op de voorgrond zich acties afspelen. Zo kom je ogen tekort. In filmtaal noemen we dat deep staging. De cinema van de jaren tien van de twintigste eeuw experimenteerde er volop mee.  Maar Tadema was er al in de negentiende eeuw veel mee bezig. En hij baseerde zich weer op de beroemde doorkijkjes in de Hollandse genreschilderkunst van De Hooch en Vermeer.

quo vadis?

Weet je een fun fact over Alma-Tadema?

In het begin van de twintigste eeuw begon het werk van Alma-Tadema uit de gratie te raken bij de gevestigde kunstwereld. Het nieuwe medium film bezorgde het echter een tweede leven. Op 8 mei 1913, minder dan een jaar nadat Tadema op 25 juni 1912 was overleden, ging in Rome de Italiaanse spektakelfilm  Quo Vadis? in première. Deze film was gebaseerd op Henryk Sienkiewicz’ bestseller uit 1895 met dezelfde titel. Hij was geproduceerd door productiemaatschappij Cines en geregisseerd door Enrico Guazzoni, specialist in het historische genre. De première vond niet in zomaar een bioscoop plaats, maar in het Teatro Costanzi, nu het Teatro dell’ Opera, in 1880 gebouwd op de plek waar ooit de villa van keizer Heliogabalus stond.

Waar kijk je het meest naar uit?

Enerzijds ben ik heel benieuwd naar bepaalde schilderijen die ik nooit in het echt heb gezien, zoals De Rozen van Heliogabalus. Het nieuwe schilderij van het Fries Museum heb ik al gezien (De Ingang van het Theater/Entrance to the Theatre) en dat is prachtig. Anderzijds ben ik heel benieuwd hoe de vormgever de combinatie van de door mij geselecteerde filmfragmenten en door mijn collega's uitgekozen schilderijen in de eerste en de laatste zaal van de expositie bij elkaar gaat brengen. Ten slotte ben ik heel benieuwd hoe het begeleidende filmprogramma gaat aanslaan.

Als je een karakter was in een Tadema schilderij, wie zou je dan zijn?

Als ik weer eens heel hard heb gewerkt, zou ik best eens net als in Amo te, ama me in de zon op zo'n witmarmeren bank over de staalblauwe zee van Napels willen uitkijken - al zit marmer nogal hard en kan het in Italië heel warm worden. Maar als je op mijn Facebook kijkt, kun je zien dat ik ook wel wat heb met een keizer die niet zo positief bekend staat, maar desondanks fascineert.